کنێر عەبدوڵڵا

ئامرازه‌کانی ڕاگه‌یاندن به‌گشی کاریگه‌ریان ‌له‌سه‌ر ژیانی خه‌ڵک هه‌یه له‌سه‌ر ئاستی تاک و کۆ، که‌ له‌هه‌ندێ کاتدا دابو نه‌ریت وکه‌لتوری باوی کۆمه‌ڵ تێ ده‌په‌ڕێنێ و ده‌بێته‌ به‌رهه‌مهێنه‌ری دابو نه‌ریتی ژیانی نوێ، به‌ ڕاده‌یه‌ک له‌ ئاستی جیهاندا به‌‌ “ده‌سه‌ڵاتی چواره‌م” ناو ده‌برێت.

مه‌به‌ست له‌ ڕاگه‌یاندن، گه‌یاندنی زانیارییه‌ به‌ ئامرازی جیاواز، به‌و واتا‌یه‌ی هه‌ر زانیارییه‌ک گه‌ر لای که‌سێک، یان له‌ شوێنێکدا بوونی هه‌بێت، له‌ ڕێی ئامرازێکی دیاریکراو ده‌یگوێزێته‌وه له‌ شوێنێکه‌وه‌ بۆ ئه‌ویدی، یان له‌ که‌سێکه‌وه‌ بۆ که‌سێکی تر.

به‌گشتی ئه‌وه‌ی له‌ واقعی راگه‌یاندنی رۆژهه‌ڵاتدا به‌دی ده‌کرێت ئه‌وه‌یه‌ به‌ چاوی ئه‌قڵییه‌تی باوی کۆمه‌ڵگه‌وه‌ وێنای ژن ده‌گوێزێته‌وه‌، بایه‌خدانیانه‌ به‌ بابه‌ته‌ سیاسییه‌کان، پێش گرنگیدان به‌ بڵاوکردنه‌وه‌ی ‌بابه‌ته‌ کۆمه‌ڵایه‌تی و ئابوورییه‌کانی په‌یوه‌ندیدار به‌ ژنان و گرنگیدانیانه‌‌ به‌و بابه‌تانه‌ی تایبه‌تن به‌ دۆخی که‌سێتیه‌وه‌‌‌،  پێش بابه‌ته‌ گشتییه‌کانی ژنان له‌ ڕووی کۆمه‌ڵایه‌تی و په‌روه‌رده‌یی و ڕۆشنبیرییه‌وه‌.

به‌پێی هه‌ندێ ڕاپۆرت، ده‌رکه‌وتووه‌  زوربه‌ی ئامرازه‌کانی ڕاگه‌یاندن پێویستییه‌کانی ژنان پڕ ناکه‌نه‌وه‌ و یارمه‌تیده‌ر نین له‌ خۆگونجاندن له‌گه‌ڵ ده‌وروبه‌ریدا، جگه‌ له‌وه‌ی که‌مترین بابه‌تی تا‌یبه‌تمه‌ند به‌ ژنان بڵاو ده‌که‌نه‌وه‌ له‌ ڕووی بابه‌تیبونه‌وه‌،  ئه‌مه‌ وێڕای ئه‌وه‌ی، گیرۆده‌ی نه‌بوونی ستراتیژێکی ڕوونن له‌ مامه‌ڵه‌کردنیان له‌گه‌ڵ مه‌سه‌له‌کانی ژنان.

لێکۆڵینه‌وه‌یه‌ک  ده‌ریخستووه‌ له‌ رۆژهه‌ڵاتدا “به‌رنامه‌ی ته‌له‌فزیۆن و ڕادیۆکان” ته‌رکیز له‌سه‌ر لایه‌نێکی ژنان ده‌که‌ن، ئه‌وه‌ش ته‌ماشاکردنی ژنه‌ له‌ دیدی ‌هاوسه‌ر، دایک و ژنبونییه‌وه،  که‌ بایه‌خ به‌ مۆده‌ و جلوبه‌رگ و جوانی جه‌سته‌ و به‌خێوکردنی منداڵ و مامه‌ڵه‌کردن له‌گه‌ڵ مێردا ده‌دات، بێگومان ئه‌و تێڕوانینه‌ش تێگه‌یشتنێکی باو لای ژنان ده‌خوڵقێنێت که‌ هه‌موو ڕۆڵی ته‌نها له‌ دایک و هاوسه‌ردا چڕ ده‌کاته‌وه‌‌،  وێڕای ئه‌وه‌ی لێکۆڵینه‌وه‌که‌ که‌م بایه‌خی ڕاگه‌یاندنی بینراو و بیستراو ده‌خاته‌ ڕوو به‌ خه‌م و کێشه‌کانی ژنانی گوندنشین، که‌ به ‌هۆی نه‌خوێنده‌واریانه‌وه‌ ناتوانن سوود له‌ ڕۆژنامه‌ و گۆڤاره‌کان وه‌ربگرن، جگه‌ له‌ ده‌رنه‌خستنی ڕۆڵی ژنان له‌  ژیانی گشتی، سیاسی و ئابووری کۆمه‌ڵگه‌کاندا، سه‌ره‌ڕای ده‌رخستنی وێنای ژنان به‌شێوه‌یه‌کی شێوێندراو که‌ ڕێز له‌ مرۆڤبوون و ڕۆڵی کاریگه‌ر و سه‌ره‌کی له‌ کۆمه‌ڵگه‌دا نا‌گرێ.

بۆیه‌ پێویسته‌ بڕیاری به‌رپرسانه‌ و هۆشمه‌ندانه‌ بدرێت بۆ چاکردنه‌وه‌ی وێنای ڕاگه‌یاندن بۆ ژنان و پێشخستنی هۆشیاری کۆمه‌ڵگه‌یی و چۆنێتی ئه‌دای پیشه‌یی بۆ ژنانی کارکردوو له‌ بواری ڕاگه‌یاندندا؛ به‌ده‌ر له‌ با‌یه‌خدان به‌ ئه‌نجامدانی لێکۆڵینه‌وه‌ی مه‌یدانی بۆ زانین و ناسینی پێداویستییه‌کانی ڕاگه‌یاندن  بۆ ژنان له‌ شار و گونده‌کاندا. 

گۆڕینی وێنه‌ی ژنان له‌ ڕاگه‌یاندندا،  پێویستی به‌ خوڵقاندنی هۆشیارییه‌کی ڕاسته‌قینه‌ هه‌یه‌ به‌ کێشه‌ و مه‌سه‌له‌کانی ژنان ، هه‌روه‌ها  داڕشتنی سیاسه‌تێکی میدیایی هاوسه‌نگ و ڕاست له‌ به‌رامبه‌ر مه‌سه‌له‌کانی ژنان و بتوانێت به‌رپرسیارێتی ژنان له‌به‌رچاو بگرێ که‌ ژنان له‌ناو ماڵ و ده‌ره‌وه‌یدا پێوه‌ی خه‌ریک ده‌بن و هه‌روه‌ها ده‌ستکه‌وته‌ ڕاسته‌قینه‌کانی ژنان به‌ هه‌ند وه‌ربگرێ که‌ ژنان له‌ بواره‌کانی خوێندن و به‌روبووم و داهێنانی ته‌کنیکی و ڕۆشنبیری و زانستیدا به‌ده‌ستیان هێناوه‌.

Loading Facebook Comments ...

اترك تعليقًا

لن يتم نشر عنوان بريدك الإلكتروني. الحقول الإلزامية مشار إليها بـ *